Muzeum Narodowe w Gdańsku jest instytucją o tradycji sięgającej połowy XIX wieku, posiadającą wiele cennych i bogatych kolekcji dzieł sztuki. Są one eksponowane w siedmiu Oddziałach, mieszczących się w budynkach historycznych. Gmach Główny – Oddział Sztuki Dawnej ma swoją siedzibę w pofranciszkańskim klasztorze, tutaj można zobaczyć jeden z najważniejszych obrazów w Polsce 'Sąd ostateczny' Hansa Memlinga. W dawnym Pałacu Opatów Oliwskich, obok Katedry Oliwskiej, pośród pięknego parku, mieści się Oddział Sztuki Współczesnej. W jego pobliżu, w Spichlerzu Opackim, można natomiast podziwiać kolekcję sztuki etnicznej Pomorza i kultur pozaeuropejskich. Niezwykle bogate zbiory fotografii zgromadzone zostały w Gdańskiej Galerii Fotografii, sąsiadującej z Kaplicą Królewską. Zielona Brama, wieńcząca Trakt Królewski, jest jedynym oddziałem, który nie posiada stałej ekspozycji. Odbywają się tutaj wystawy czasowe. Muzeum posiada także dwa Oddziały poza Gdańskiem – Muzeum Hymnu Narodowego w Będominie, zlokalizowane w dawnym domu Józefa Wybickiego oraz Muzeum Tradycji Szlacheckiej w Pałacu Sierakowskich w Waplewie Wielkim.